Luật Chuyển đổi số 2025 – Nền tảng pháp lý cho phát triển quốc gia trong kỷ nguyên số

Trước khi Luật Chuyển đổi số được thông qua, hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin và phát triển chính phủ điện tử chủ yếu được điều chỉnh bởi Luật Công nghệ thông tin năm 2006 và nhiều văn bản dưới luật. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển nhanh chóng của dữ liệu lớn, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và các mô hình kinh tế số, hệ thống pháp luật hiện hành đã bộc lộ những hạn chế nhất định khi chưa bao quát đầy đủ các quan hệ xã hội mới phát sinh trong môi trường số. Thực tiễn triển khai cho thấy sự thiếu thống nhất trong quản lý, phân tán trong tổ chức thực hiện và chưa phát huy hết tiềm năng của công nghệ số đối với phát triển kinh tế – xã hội. Việc ban hành một đạo luật chuyên ngành về chuyển đổi số vì vậy được xem là bước đi quan trọng nhằm hoàn thiện thể chế, tạo hành lang pháp lý rõ ràng, đồng bộ và phù hợp với yêu cầu phát triển hiện nay.

Luật Chuyển đổi số 2025 được xây dựng trên quan điểm lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững trên nền tảng công nghệ số. Luật đã xác lập hệ thống khái niệm và nguyên tắc chung về chuyển đổi số, tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho việc xây dựng chính sách và tổ chức thực hiện trên phạm vi toàn quốc. Các khái niệm như chuyển đổi số, hạ tầng số, nền tảng số, dữ liệu số, dịch vụ số, công dân số và năng lực số được quy định rõ ràng, góp phần khắc phục tình trạng hiểu và áp dụng không đồng nhất trong thực tiễn, đồng thời tạo thuận lợi cho việc ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành, triển khai đồng bộ từ Trung ương đến địa phương.

Luật Chuyển đổi số năm 2025 thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững trên nền tảng công nghệ số

Luật Chuyển đổi số thúc đẩy xây dựng Chính phủ số, chuyển quản lý nhà nước sang mô hình dựa trên dữ liệu và công nghệ, nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp thông qua dịch vụ công trực tuyến, chia sẻ dữ liệu và nền tảng số dùng chung. Đồng thời, Luật tạo hành lang pháp lý cho phát triển kinh tế số, hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới mô hình quản trị, nâng cao năng lực cạnh tranh và hình thành hệ sinh thái số năng động. Luật cũng xác lập vai trò trung tâm của dữ liệu trong nền kinh tế số, thúc đẩy xây dựng và kết nối các cơ sở dữ liệu quốc gia, phát triển dữ liệu mở và cơ chế chia sẻ thông tin an toàn. Song song với đó, các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân và an ninh mạng góp phần xây dựng môi trường số an toàn, tin cậy, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi số bền vững.

Luật cũng làm rõ trách nhiệm của Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương trong việc tổ chức thực hiện chuyển đổi số theo chức năng, nhiệm vụ được giao, đồng thời khuyến khích sự tham gia của doanh nghiệp, tổ chức xã hội và người dân. Việc bảo đảm nguồn lực tài chính, phát triển nhân lực số và tăng cường hợp tác công – tư được xác định là những yếu tố quan trọng nhằm hiện thực hóa các mục tiêu chuyển đổi số. Thông qua các cơ chế hỗ trợ, khuyến khích đổi mới sáng tạo, đào tạo kỹ năng số và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp công nghệ, Luật góp phần hình thành lực lượng lao động đáp ứng yêu cầu của nền kinh tế số và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong dài hạn.

Luật Chuyển đổi số năm 2025 tạo nền tảng pháp lý thúc đẩy phát triển Chính phủ số, kinh tế số và

xã hội số tại Việt Nam

Trên thực tế, mặc dù Luật Chuyển đổi số 2025 sẽ chính thức có hiệu lực từ năm 2026, song nhiều nội dung cốt lõi của Luật đã và đang được triển khai trong thời gian qua. Hạ tầng số tiếp tục được đầu tư, mở rộng, đặc biệt là hạ tầng viễn thông băng rộng và trung tâm dữ liệu. Các cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đất đai, doanh nghiệp, bảo hiểm, tài chính từng bước được xây dựng, kết nối và khai thác hiệu quả hơn. Dịch vụ công trực tuyến ngày càng phổ biến, góp phần giảm thời gian, chi phí cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời nâng cao mức độ hài lòng của xã hội đối với hoạt động của cơ quan nhà nước. Nhiều địa phương đã chủ động triển khai các nền tảng số trong quản lý hành chính, giáo dục, y tế, giao thông và an sinh xã hội, bước đầu mang lại những kết quả tích cực, tạo chuyển biến rõ nét trong phương thức quản lý và cung cấp dịch vụ công.

Mô hình cơ sở dữ liệu Quốc gia

Có thể khẳng định rằng, Luật Chuyển đổi số 2025 là bước phát triển quan trọng trong quá trình hoàn thiện thể chế, tạo nền tảng pháp lý cho việc xây dựng Chính phủ số, phát triển kinh tế số và hình thành xã hội số tại Việt Nam. Với cách tiếp cận toàn diện, đồng bộ và phù hợp với xu thế phát triển hiện đại, Luật góp phần định hình phương thức quản trị mới dựa trên dữ liệu và công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Trong kỷ nguyên số, Luật Chuyển đổi số được kỳ vọng sẽ trở thành điểm tựa pháp lý vững chắc, hỗ trợ Việt Nam phát triển nhanh, bền vững và hội nhập sâu rộng với khu vực và thế giới./.